Wednesday, February 26, 2014

Tòa án Tây Ban Nha ra lệnh bắt hai cựu tổng bí thư Trung Quốc về hành vi phạm tội ác chống lại loài người

Xuân Hoa

BLA: Chỉ trong một thời gian ngắn vài tháng qua, đã có nhiều nhà lãnh đạo hoặc cựu lãnh đạo cấp cao nhất của những nước theo chế độ độc tài, cộng sản bị yêu cầu đưa ra Tòa án quốc tế xét xử về những hành vi phạm tội ác chống lại loài người. Tuy rằng việc yêu cầu và việc xét xử, có một bản án kết tội là hai việc hoàn toàn khác nhau, thậm chí hoàn toàn có thể không bao giờ thực hiện được. Nhưng thế giới ngày nay nói chung đang ngày càng có những tiếng nói và hành động mạnh mẽ hơn, lên án những nhà lãnh đạo độc tài, những kẻ chỉ vì muốn bảo vệ đặc quyền đặc lợi của mình, đã không ngần ngại ra lệnh cho quân đội, cảnh sát nã đạn vào dân chúng - chỉ vì họ dám biểu tình, đòi lật đổ chế độ độc tài, tham nhũng hay nói lên sự phản đối.

Ảnh: Ông Giang Trạch Dân và ông Lý Bằng, cựu tổng bí thư và thủ tướng Trung Quốc.

Tòa án quốc gia Tây Ban Nha hiện đang thụ lý giải quyết nhiều đơn kiện của một số người Tây Ban Nha gốc Trung Quốc, thuộc nhóm ủng hộ sự độc lập của Tây Tạng (Trung Quốc).

Việc Tòa án Tây Ban Nha nhận đơn kiện dựa theo học thuyết về thẩm quyền phổ quát, cho phép tòa án thụ lý vụ kiện lạm dụng nhân quyền ở nước khác có liên quan đến công dân Tây Ban Nha. Theo một đạo luật sửa đổi của Tây Ban Nha năm 2009, Tòa án quốc gia có quyền xét xử những người bị nghi phạm tội ác chống lại loài người nếu các công dân nước này từng là nạn nhân.

Cụ thể, tổ chức Nhân quyền Tây Tạng và một công dân Tây Ban Nha đã khởi kiện nhiều nhà lãnh đạo cấp cao và cao nhất của Trung Quốc như: ông Hồ Cẩm Đào, ông Giang Trạch Dân (đều là cử tổng bí thư đảng cộng sản Trung Quốc), cựu Thủ tướng Lý Bằng cùng nhiều quan chức cấp cao khác của Trung Quốc, cáo buộc họ phải chịu trách nhiệm cho "tội ác diệt chủng, tội ác chống lại loài người, tra tấn và khủng bố" đối với người Tây Tạng thập niêm 1890, 1990.

Hồi đầu tháng 2-2014 vừa qua, Tòa án quốc gia Tây Ban Nha đã trao cho Cảnh sát hình sự quốc tế Interpol lệnh bắt giữ ông Hồ Cẩm Đào - cựu tổng bí thư Đảng cộng sản đang cầm quyền ở Trung Quốc. Cùng ông Hồ Cẩm Đào còn có 4 nhà lãnh đạo cấp cao khác của Trung Quốc, với cáo buộc “diệt chủng, tra tấn và tội ác chống lại loài người”.

Trước đó từ đầu tháng 11-2013, các lệnh truy nã cũng được ban hành đối với nhiều cựu lãnh đạo Trung Quốc gồm: chủ tịch Trung Quốc Giang Trạch Dân, thủ tướng Lí Bằng, lãnh đạo cơ quan an ninh Qiao Shi, bí thư đảng ủy Tây Tạng Chen Kuiyuan - người kế nhiệm ông Hồ Cẩm Đào, và Peng Peiyun cựu chủ nhiệm Ủy ban dân số kế hoạch hóa gia đình quốc gia.

Tuy nhiên đến nay Interpol vẫn chưa điền tên những người trên vào danh sách những cá nhân bị truy nã quốc tế.

Sau khi phát lệnh bắt, tòa án này đã đưa ra một bản câu hỏi gồm 48 câu gửi đến cựu chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào, mở cho ông cơ hội phản ứng lại những cáo buộc về hành vi diệt chủng, đàn áp người Tây Tạng.
Những cáo buộc trên có liên quan đến thời kỳ vị cựu chủ tịch Trung Quốc còn là bí thư đảng ủy khu tự trị Tây Tạng, giai đoạn 1988 - 1992, vốn là thời kỳ bạo lực dữ dội nhất kể từ khi lãnh đạo tinh thần của người Tây Tạng Dalai Lama rời Trung Quốc đi sống lưu vong cách đây 30 năm.

Trong khi các nhà quan sát cho rằng việc bắt giữ và xét xử ông Hồ Cẩm Đào, 71 tuổi, là rất ít khả năng diễn ra, vụ việc đình đám này vẫn khiến vị cựu lãnh đạo Trung Quốc đối mặt với những câu hỏi không mấy dễ chịu.

“Ông có nhận thức được rằng, do hậu quả của hoạt động đàn áp của quân đội và cảnh sát, được thực hiện theo luật được áp dụng đối với chiến dịch này, 450 người Tây Tạng đã bị giết, 7000 người bị thương, 350 người mất tích và hơn 3000 người bị bắt?” thẩm phán Ismael Moreno đặt câu hỏi đối với chính trị gia đã về hưu của Trung Quốc, hãng thông tấn Agencia EFE của Tây Ban Nha đăng tải. Đây là một trong số 48 câu hỏi vị thẩm phán trên yêu cầu ông Hồ Cẩm Đào trả lời.

Tòa án trên cũng chất vấn ông Hồ Cẩm Đào về việc liệu có hay không việc ông cho phép lực lượng an ninh tra tấn đến chết hàng trăm người bị bắt giam tại nhà tù Lhasa số 1. Các câu hỏi khác bao gồm những vấn đề không trực tiếp liên quan đến cuộc trấn áp năm 1989.

Các cáo buộc ban đầu được đưa ra bởi hai nhóm ủng hộ người Tây Tạng năm 2006, chống lại chủ tịch Giang Trạch Dân và thủ tướng Lí Bằng. Nhà sư Tây Tạng Thubten Wangchen, một công dân Tây Ban Nha là một trong số đồng nguyên đơn.

Liên quan đến lệnh bắt ông Hồ CẨm Đào, người phát ngôn của Bộ ngoại giao Trung Quốc Hua Chunying đã lên án các lệnh bắt giữ này như một sự can thiệp vào các vấn đề nội bộ của Trung Quốc, và kêu gọi chính phủ Tây Ban Nha “nhìn thấu nỗ lực chia rẽ Trung Quốc của nhóm Dalai”.

Trước đó, cuối tháng 11-2013, Tòa án Quốc gia Tây Ban Nha cũng đã ra lệnh truy nã quốc tế đối với ông Giang Trạch Dân, vị tổng bí thư đảng cộng sản Trung Quốc ngay trước ông Hồ Cẩm Đào.

Ngày 20-11-2013, Hồng Lỗi người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc từ Bắc Kinh đã lên tiếng cho biết giới chức nước này đã có báo cáo về cái gọi là "lệnh truy nã quốc tế" đối với các nhà cựu lãnh đạo Trung Quốc và yêu cầu nhà chức trách Tây Ban Nha phải giải thích rõ. Trung Quốc cực lực phản đối các cơ quan liên quan tại Tây Ban Nha đã bất chấp mọi phản đối của Bắc Kinh về việc can thiệp tình hình nội bộ Trung Quốc, ông Lỗi cho biết. Bắc Kinh bày tỏ hy vọng các nhà chức trách Tây Ban Nha không làm những điều gây tổn hại cho phía Trung Quốc và quan hệ song phương.

Trung Quốc cũng cáo buộc cho nhóm Tây Tạng ly khai đã sử dụng "tin đồn" và "vu khống" để tạo ra những "lời buộc tội sai trái" chống lại Trung Quốc và khẳng định điều này sẽ vấp phải thất bại.

-----------------------------------------------

Bài liên quan:

Sự kiện Thiên An Môn - một trang sử bi tráng trong lịch sử hiện đại Trung Quốc
Ukraine muốn đưa Yanukovych ra tòa án hình sự quốc tế ICC về tội "giết người hàng loạt"
Liên Hiệp Quốc kêu gọi đưa lãnh đạo Triều Tiên ra tòa án hình sự quốc tế vì phạm tội ác chống lại loài người
Tòa án Hình sự quốc tế (ICC)