Thứ Ba, 16 tháng 2, 2016

Cơ hội để những người tự ứng cử vào được Quốc Hội là ... cực thấp!

BLA: Mấy ngày qua, mạng xã hội đưa tin nhiều vị là nhân sỹ trí thức, luật sư ... đã tuyên bố sẽ ra ứng cử (để được người dân bầu) là đại biểu Quốc Hội. Đây là một tin đáng phấn khởi, thể hiện khát vọng dân chủ, bình đẳng - nhưng e không dễ hồ hởi. Đơn giản là vì theo "nguyên tắc" hiện tại, Đảng "khống chế" và quyết định toàn bộ cơ cấu về tỷ lệ và số lượng các "nhóm" đại biểu Quốc Hội. Nói tóm gọn là theo nguyên tắc Đảng cử (giới thiệu) và dân bầu. Theo đó, những người tự ứng cử sẽ có rất ít cơ hội (cực thấp) để có thể trở thành đại biểu QH vì tỷ lệ đại biểu QH dạng này được Đảng chấp nhận là ... rất rất thấp. Về lý thuyết, Quốc Hội là cơ quan quyền lực cao nhất của đất nước, có quyền lập pháp và giám sát tối cao. Tuy nhiên trong chế độ xã hội chủ nghĩa như ở nước ta, thì dù ai và quyền lực thế nào, thì cũng phải tuân thủ sự lãnh đạo của Đảng, do Đảng quyết định. Quốc Hội có trách nhiệm "thể chế hóa" đường lối, chính sách của Đảng. Chính vì vậy, "bắt buộc" QH phải có tỷ lệ đại biểu là đảng viên từ khoảng 75% trở lên, để có thể "thông qua" những quyết sách của mình. 2 bài viết dưới đây - đăng trên báo Pháp luật TP. HCM và Vietnamnet ngày 16-2-2016, cho chúng ta thấy rõ điều này. Ngoài ra, BLA blog cũng đăng lại 2 bài trên báo Vietnamnet năm 2011, là thời điểm chuẩn bị bầu cử QH khóa trước, để chứng minh cho những bàn luận ở trên.

Ảnh: Các đại biểu QH đang bấm nút biểu quyết thông qua một bộ luật - thể chế hóa đường lối, chính sách của đảng cầm quyền (ảnh minh họa, báo Công Lý) 

---------  

Cơ cấu đại biểu Quốc hội ở trung ương ra sao?

CHÂN LUẬN - Thứ Ba, ngày 16/2/2016 - 09:19

(PLO)- Sáng 16-2-2016, Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức Hội nghị hiệp thương lần thứ nhất bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV. Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân chủ trì hội nghị.

Bà Nguyễn Thị Nương, Trưởng ban Công tác đại biểu của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, cho hay cơ cấu đại biểu Quốc hội ở trung ương dự kiến có 198 đại biểu, được phân bổ như sau:

Các ban Đảng 11 đại biểu.

Cơ quan của Chủ tịch nước: 3 đại biểu

Quốc hội và đại biểu chuyên trách 114;

Chính phủ: 18 đại biểu

Bộ Quốc phòng, bao gồm bộ trưởng và đại diện các quân khu: 15 đại biểu;

Bộ Công an, bao gồm cả bộ trưởng: ba đại biểu;

TAND Tối cao: một đại biểu; VKSND Tối cao: một đại biểu;

Kiểm toán nhà nước: một đại biểu,

MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên: 31 đại biểu. Trong đó, phấn đấu có 20% đại biểu là phụ nữ và đại biểu dân tộc thiểu số. Đặc biệt, số lượng đại biểu Quốc hội thuộc MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên có đại biểu phụ nữ và dân tộc thiểu số, đại biểu trẻ dưới 40 tuổi, đại biểu tôn giáo, đại biểu ngoài đảng, đại biểu tái cử, nhân sĩ, trí thức, doanh nhân.

Nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Đỗ Duy Thường cho rằng cần phải có số dư đối với các ứng cử viên đại biểu Quốc hội. Ngay cả tỉ lệ 30% đại biểu nữ và 18% đại biểu dân tộc thiểu số cũng cần có số dư. “Dân quyết định chứ chúng ta không quyết định được” - ông Thường nói.

Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân đề nghị các đại biểu tham dự hội nghị thảo luận thẳng thắn nhằm đi đến thống nhất cao trong công tác bầu cử.

-------------

35 đại biểu QH ngoài Đảng thì ít quá

- Hội nghị hiệp thương lần thứ nhất bầu cử đại biểu QH khóa 14 được UB TƯ MTTQ VN tổ chức sáng nay tại Hà Nội.


Ông Lù Văn Que, ủy viên Đoàn chủ tịch UB TƯ MTTQ VN cho rằng thành phần ĐB ngoài Đảng dự kiến chỉ có 35 người thì ít quá.
hiệp thương, bầu cử QH khóa 14, tự ứng cử, đại biểu ngoài đảng, đại biểu chuyên trách, chủ tịch MTTQ nguyễn thiện nhân, lù văn que
Ông Lù Văn Que
“Như vậy QH toàn đảng viên, không cẩn thận người ta nói QH là hội nghị đảng viên mở rộng. Tôi cho rằng cái này chưa hợp lòng dân”, ông Lù Văn Que nhấn mạnh.
Theo ông, người ngoài Đảng có nhiều ĐB ưu tú chứ không chỉ có đảng viên. Vì vậy cần cân nhắc điều này.
Bà Đặng Huỳnh Mai, ủy viên Đoàn Chủ tịch cũng đề nghị cần có cơ cấu chiến lược đối với ĐB là người ngoài Đảng như DN tư nhân. Bà nhắc lại trường hợp của nguyên Bộ trưởng Giáo dục Nguyễn Văn Huyên chính Bác Hồ khuyên không nên vào Đảng để có người trong Đảng, người ngoài Đảng như một điển hình về việc trọng dụng người ngoài Đảng.
Đồng tình, Phó Chủ tịch MTTQ VN Trần Hoàng Thám nhấn mạnh làm sao cố gắng có nhiều ĐB là người ngoài Đảng. “Chúng ta nên tăng ĐB ngoài Đảng nhiều hơn nữa. Người ngoài Đảng đảm bảo tiêu chuẩn ĐBQH còn nhiều lắm”, ông nói.
Ông Thám cũng đề nghị nên khuyến khích người tự ứng cử. Theo ông, trong danh sách cơ cấu chưa đề cập đến số người tự ứng cử. Vì vậy cần đưa cơ cấu người tự ứng cử là bao nhiều để các địa phương mạnh dạn thực hiện, khuyến khích không khí dân chủ.
hiệp thương, bầu cử QH khóa 14, tự ứng cử, đại biểu ngoài đảng, đại biểu chuyên trách, chủ tịch MTTQ nguyễn thiện nhân, lù văn que
Chủ tịch UB TƯ MTTQ VN Nguyễn Thiện Nhân
Thay mặt Hội đồng bầu cử, Chủ tịch MTTQ VN Nguyễn Thiện Nhân cho biết, cơ cấu ĐB ngoài Đảng dự kiến từ 25 đến 50 người. Qua nhiều ý kiến đề nghị tăng thêm số ĐB là người ngoài Đảng, Hội đồng bầu cử sẽ xem xét việc này.
Tăng ĐB chuyên trách, giảm ĐB hành pháp
Nói về dự kiến cơ cấu, thành phần ĐBQH khóa 14, Trưởng Ban công tác đại biểu của UBTVQH Nguyễn Thị Nương cho biết số ĐBQH theo cơ cấu dự kiến ở trung ương là 198, chiếm 39,6%; ở địa phương là 302.
hiệp thương, bầu cử QH khóa 14, tự ứng cử, đại biểu ngoài đảng, đại biểu chuyên trách, chủ tịch MTTQ nguyễn thiện nhân, lù văn que
Trưởng Ban công tác đại biểu của UBTVQH Nguyễn Thị Nương
Theo phân bổ, thành phần ĐBQH ở trung ương, các cơ quan của QH có 114 ĐB, nhiều nhất và tăng 15 người so với khóa 13. Trong đó dự kiến 20% là nữ, 10% là người dân tộc thiểu số.  
Số ĐB ở trung ương được phân bổ từ các cơ quan khác vẫn giữ nguyên như khóa cũ. Cụ thể, cơ quan Đảng có 11 ĐB, Văn phòng Chủ tịch nước có 3 ĐB, cơ quan Chính phủ và trực thuộc Chính phủ 18 ĐB, Bộ Quốc phòng 15 ĐB, Bộ Công an có 3 ĐB. Riêng TANDTC, VKSNDTC và Kiểm toán nhà nước, mỗi cơ quan có 1 ĐB.
MTTQ VN và các tổ chức thành viên có 31 ĐB.
Dù theo cơ cấu, số ĐB chuyên trách tăng 15 người so với nhiệm kỳ trước nhưng nhiều ý kiến cho rằng như vậy vẫn còn ít và đề nghị tăng thêm. Đồng thời giảm số lượng ĐB của các cơ quan hành pháp.
“Tôi muốn cơ quan hành pháp giảm xuống nữa. ĐB cơ quan hành pháp chỉ cần 9 người thay vì 18”, ông Trần Hoàng Thám đề nghị.
Ông Đỗ Duy Thường, ủy viên Đoàn chủ tịch cũng nêu thực trạng vì ĐB khối hành pháp nhiều nên có những buổi họp QH ghế trống nhiều quá, các ĐB bận việc phải về giải quyết. Vì vậy ông cũng đề nghị nên xem xét giảm số lượng ĐB của các cơ quan hành pháp.
hiệp thương, bầu cử QH khóa 14, tự ứng cử, đại biểu ngoài đảng, đại biểu chuyên trách, chủ tịch MTTQ nguyễn thiện nhân, lù văn que
Ông Lê Truyền
Ông Lê Truyền, ủy viên Đoàn chủ tịch cũng nêu thắc mắc tăng cơ cấu ĐB chuyên trách đã có nhưng giảm cơ cấu ĐB khối hành pháp chưa thấy. “Ví dụ như Văn phòng Chủ tịch nước có 3 lãnh đạo thì cả 3 vào QH hết. Nếu thực hiện nghiêm giờ giấc họp QH, lãnh đạo đi họp hết thì ai giải quyết công việc ở cơ quan”, ông Truyền dẫn chứng.
Theo ông, không nhất  thiết cứ người đứng đầu cơ quan là phải vào QH, miễn là người đại diện đủ tiêu chuẩn là được. “Người đứng đầu đã nhiều việc lại thêm QH nữa tài nào làm tròn hết các trách nhiệm đó”, ông lưu ý.
Chủ tịch MTTQ VN Nguyễn Thiện Nhân cho biết, theo cơ cấu chưa rõ giảm ĐB từ cơ quan hành pháp là bao nhiêu, giảm ở đâu. Ở Trung ương chưa giảm, vậy địa phương giảm bao nhiêu? Vì vậy theo ông, nên bàn thêm việc này và có chỉ tiêu định lượng giảm số ĐB ở các cơ quan hành chính ở địa phương là bao nhiêu.
Trung ương cũng phải có số dư
Nhiều ý kiến cũng đề nghị phải chú trọng đến tiêu chuẩn của ĐB chứ không chỉ đúng cơ cấu, thành phần.
Theo ông Đỗ Duy Thường, tiêu chuẩn ĐB cụ thể như thế nào Mặt trận cần xem xét kỹ lưỡng và phải đảm bảo số dư.
hiệp thương, bầu cử QH khóa 14, tự ứng cử, đại biểu ngoài đảng, đại biểu chuyên trách, chủ tịch MTTQ nguyễn thiện nhân, lù văn que
Ông Đỗ Duy Thường
“Vậy trung ương có số dư không? Nếu đây là số lượng được bầu thì danh sách phải có số dư, tức là phải lớn hơn con số 198. Rất mong trung ương có số dư, không dồn hết số dư cho địa phương”, ông đặt vấn đề.  
Theo ông, việc Trung ương có số dư sẽ đảm bảo dân chủ, thể hiện mở rộng dân chủ, bình đẳng giữa trung ương và địa phương.
Trả lời câu hỏi của ông Thường, Phó Chủ tịch MTTQ VN Vũ Trọng Kim cho biết 198 ĐB trung ương theo cơ cấu có thể chuyển hóa thành số dư nếu không được bầu. “Trung ương và địa phương hòa với nhau trong suốt cả quá trình nên chúng ta không căn ke quá”, ông nói.
Thu Hằng - Ảnh: Hoàng Long
-----------------

Thông tin tham khảo về bầu cử QH khóa trước (2011):

Báo điện tử Vietnamnet ngày 10/2/2011:

Tối đa 20% đại biểu Quốc hội là người ngoài Đảng

10/02/2011  13:21 GMT+7

Trao đổi bên hành lang Hội nghị triển khai công tác bầu cử ĐBQH và HĐND khóa mới hôm nay (10/2/2011) tại Hà Nội, Tổng thư ký Hội đồng bầu cử Phạm Minh Tuyêncho biết số lượng đại biểu là người ngoài Đảng ở Quốc hội khóa tới sẽ giao động từ 15 - 20%, so với 18% hiện tại.

Về tiêu chuẩn lựa chọn ĐBQH, đặc biệt với các đại biểu chuyên trách, ông Tuyên cho hay, ngoài tiêu chuẩn chung, lần này nhấn mạnh thêm các tiêu chuẩn khác như lòng yêu nước, trung thành, trung thực, là những người thực sự tiêu biểu, gương mẫu, được nhân dân tín nhiệm và có năng lực để tham gia đảm nhận các công việc chuyên môn tại các ủy ban và hội đồng dân tộc.

Ông Phạm Minh Tuyên: Cơ cấu đa dạng tạo sức mạnh cho Quốc hội. Ảnh: LN

Một mặt nêu cao yêu cầu tiêu chuẩn nhưng cũng không thể bỏ đi được cơ cấu vì cơ cấu hợp lý giúp đảm bảo có đủ tiếng nói đại diện các thành phần xã hội, các dân tộc khác nhau.

Không giảm tỷ lệ đại biểu cơ quan hành pháp

Ông có nói đến việc nhiệm kỳ khóa XIII nhấn mạnh thêm một số tiêu chuẩn cho ĐB chuyên trách như tính trung thực, trung thành… Tiêu chuẩn cụ thể hơn là gì, thưa ông?

-  Với ĐB chuyên trách ở địa phương, phải chọn người có năng lực chuyên môn tương đương hoặc đang được quy hoạch vào các vị trí ủy viên thường vụ tỉnh ủy, phó chủ tịch HĐND và phó chủ tịch UBND.

Với các ĐB chuyên trách trung ương, đó phải là người đã và đang làm vụ trưởng, hoặc tương đương và am hiểu hoạt động QH.

Các yêu cầu này ở kỳ bầu cử trước cũng đã đề cập đến nhưng lần này nêu ra chặt hơn và buộc phải thực hiện nghiêm hơn.

Hoặc về cơ cấu lãnh đạo các tỉnh tham gia vào QH. Số lượng cụ thể,  Ban Tổ chức Trung ương sẽ cân nhắc để phân bố. Chẳng hạn sẽ có khoảng 20 bí thư hoặc 10 chủ tịch tỉnh, khoảng 30 vị là phó bí thư..

Còn tỷ lệ chuyên trách dưới địa phương thì ngoài Hà Nội, TP.HCM có 2 đại biểu chuyên trách, còn lại các tỉnh thành khác chỉ bố trí 1 người. Mục đích là dồn số ĐB chuyên trách vào các cơ quan TƯ như Ủy ban và Hội đồng dân tộc.

Còn về tiêu chuẩn học vấn?

- Tiêu chuẩn của ĐBQH quy định vẫn như cũ, tùy từng thời kỳ được nâng lên. Nhưng trong điều kiện hiện nay, trình độ học vấn của người được giới thiệu cũng sẽ nâng lên.

Có chủ trương giảm số ĐBQH đang tham gia các cơ quan hành pháp để giảm tình trạng đại biểu "vừa đá bóng ,vừa thổi còi" không, thưa ông?

-  Chủ trương chung là không giảm tỷ lệ những người đang công tác ở các cơ quan chính quyền địa phương và Trung ương.

Còn việc có người nói đại biểu vừa đá bóng, vừa thổi còi thì theo tôi, trong điều kiện và đòi hỏi hiện nay thì tỷ lệ lãnh đạo tham gia hoạt động trong Quốc hội là cần thiết. Nên phải đa dạng cơ cấu các thành phần là các nhà khoa học, các nhà lãnh đạo, quản lý… Cơ cấu đa dạng tạo sức mạnh cho Quốc hội.

Đảng viên có quyền ứng cử theo luật

Tỷ lệ nữ, trẻ và đại diện doanh nghiệp trong Quốc hội có gì mới?

- Tỷ lệ nữ vẫn quy định cố gắng đạt 30% nhưng qua các kỳ bầu cử vừa rồi đều không đạt. Hy vọng lần này quyết tâm làm để đạt tỷ lệ. Vấn đề là quá trình giới thiệu phải đảm bảo sự tín nhiệm của nhân dân.

Với ĐB trẻ, phải có năng lực, am hiểu và đảm nhận vai trò ĐBQH, nếu không sẽ làm giảm chất lượng. Tỷ lệ trẻ cũng khoảng dưới 30%, tính từ độ tuổi 40 trở xuống. Nghĩa là cũng đang ở độ chín.

Thưa ông, có điểm nào mới trong quy định về đảng viên tự ứng cử không?

- Với những quy định hiện nay, đảng viên hoàn toàn có quyền ứng cử theo luật. Nhưng mỗi người tham gia một tổ chức phải tuân thủ quy định của tổ chức.

Đảng cộng sản VN là đảng duy nhất nên cán bộ của Đảng khi ứng cử phải được sự phân công của tổ chức Đảng. Ở bất kỳ nước nào, tổ chức nào khi giới thiệu người tham gia tổ chức chính trị, xã hội cũng như vậy thôi, cũng tuân thủ những quy định mang tính chất dân chủ, trách nhiệm, đảm  bảo có sự lựa chọn trách nhiệm.

Riêng quy định về minh bạch tài sản vẫn giữ theo như quy định của Thanh tra Chính phủ và như cách làm lâu nay.

Về tỷ lệ ĐB ngoài Đảng?

- Tỷ lệ giao động từ 15 - 20%. Khóa XII đạt tỷ lệ khoảng 18%.

Sẽ có bao nhiêu ĐB khóa XII tái cử?

- Phấn đấu khoảng 40%. Còn khóa trước (khóa XI - PV) tái cử vào khóa XII trên 30%.

Có cơ chế nào ràng buộc trách nhiệm ĐB với cử tri và cử tri giám sát được ĐB?

- Mối quan hệ gắn bó trách nhiệm lâu nay vẫn phải là thường xuyên gắn bó với cử tri.

Thứ nhất là các ĐB phải am hiểu luật pháp để lý giải với cử tri. Mặt khác, ĐB phải hiểu tâm tư nguyện vọng, tiếng nói của cử tri để phát hiện vấn đề bất cập trong đời sống, phản ánh đầy đủ nguyện vọng cử tri.

Quy trình vận động bầu cử lần này có điểm gì thực sự mới?

- Hiện vẫn thực hiện theo luật định vì luật chưa sửa đổi. Vận động tranh cử trong bầu cử hiện nay, khái niệm còn ý kiến khác nhau, nhưng vận động tranh cử là được pháp luật cho phép. Quan trọng nhất là khi vận động, anh muốn thực hiện những gì phải trong luật pháp quy định. Mà yêu cầu đầu tiên là thể hiện sự gắn  bó, trách nhiệm với người dân.

..................

Phó Ban Tổ chức Trung ươngNguyễn Văn Quynh:

Về độ tuổi: Với cán bộ chuyên trách Trung ương, trên 50% những người được bầu phải đủ tuổi đảm nhận công việc cho hai nhiệm kỳ trở lên, số còn lại phải đủ tuổi tham gia 1 nhiệm kỳ (sinh từ tháng 5/1956 trở lại đây). Trường hợp khác thì báo cáo Bộ Chính trị.

Với đại biểu địa phương: Phải đủ tuổi tham gia một nhiệm kỳ.

Tiêu chuẩn ĐB Hội đồng nhân dân: Đáp ứng các tiêu chuẩn cần thiết, có khả năng đoàn kết, tập hợp nhân dân… và các tiêu chuẩn khác.

Về nguyên tắc phát huy dân chủ và tập trung dân chủ trong giới thiệu ĐBQH và ĐB Hội đồng nhân dân các cấp: Tổ chức Đảng chỉ giới thiệu một đại biểu đại diện cho tổ chức Đảng cùng cấp tham gia ứng cử vào một chức danh lãnh đạo trong QH, HĐND.

Đảng viên tự ứng cử phải là người có đủ điều kiện tiêu chuẩn, chấp hành đúng quy định và được tổ chức Đảng quản lý trực tiếp đồng ý.

Lê Nhung (ghi)

--------------

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: Không vì cơ cấu mà quên tiêu chuẩn

10/02/2011  19:02 GMT+7

Kết thúc ngày làm việc đầu tiên của Hội nghị triển khai kế hoạch bầu cử  đại biểu QH và HĐND, 10/2/2011, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nhắn nhủ: “Quy trình bầu cử phải thật dân chủ, đúng pháp luật, không nên để dư luận cho rằng việc bầu chỉ là hình thức vì đã chọn trước cả rồi”.

Trong buổi sáng, các thành viên Hội đồng bầu cử lần lượt trình bày chỉ thị của Bộ Chính trị và các văn bản liên quan đến công tác bầu cử nhiệm kỳ mới. Buổi chiều, Phó Thủ tướng thường trực Nguyễn Sinh Hùng (Phó Chủ tịch Hội đồng bầu cử) đã điều hành phiên thảo luận.

Tổng Bí thư: Tránh dư luận nhân dân cho rằng có thể đi bầu hộ...

Phụ trách công tác bầu cử ở các địa phương nhiều năm qua, nhưng nhiều đại biểu dự Hội nghị vẫn còn không ít thắc mắc quanh chuyện đảm bảo cơ cấu, tự ứng cử…

Nhiều ý kiến chỉ ra mâu thuẫn giữa “cơ cấu” và chất lượng - những vấn đề liên quan đến hiệu quả hoạt động và tính đại diện của Quốc hội.

Ngay các thành viên Hội đồng bầu cử như Bộ trưởng Nội vụ Trần Văn Tuấn, Trưởng Ban công tác đại  biểu Phạm Minh Tuyên cũng đều “than”: Rất khó để thiết kế được một cơ cấu hợp lý, đáp ứng đủ các tiêu chuẩn.

“Chẳng hạn để cơ cấu một nữ đại biểu vừa trẻ, lại vừa ngoài Đảng, là người dân tộc nữa là rất khó”, Bộ trưởng Trần Văn Tuấn nói. Ông Tuấn cũng hứa sẽ sớm soạn thảo trình Chính phủ các quy định cụ thể về tiêu chuẩn, cơ cấu để tiện cho địa phương áp dụng.

Trưởng Ban công tác đại biểu Phạm Minh Tuyên cho rằng, đây vẫn là cái khó từ nhiều nhiệm kỳ trước. Nào cơ cấu nữ, trẻ, rồi tỷ lệ ứng viên Trung ương…

“Bộ Công an, Bộ Quốc phòng hay một số bộ ngành khác trong chỉ tiêu cứng cũng không thể tìm ra được cán bộ nữ hoặc người trẻ. Nên bây giờ, tiêu chuẩn về độ trẻ cũng phải nâng lên thành 40 tuổi. Rồi số ứng viên do Trung ương giới thiệu về địa phương thì đề nghị ở dưới quán triệt để bầu tập trung”, ông Tuyên nói.

Thừa nhận tìm ra một ứng viên vừa trẻ, vừa là nữ, lại là người dân tộc và không phải đảng viên là rất khó, nhưng theo Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, dù tiêu chuẩn, cơ cấu hay bất kỳ vấn đề gì thì trọng tâm vẫn phải là tìm được ứng viên đại diện cho người dân.

“Con người là khâu trung tâm. Nên kết hợp thật hợp lý giữa tiêu chuẩn và cơ cấu. Từ tiêu chuẩn mà xây dựng cơ cấu. Chứ không nên quá chú trọng cơ cấu mà quên tiêu chuẩn”, ông Trọng nhắn nhủ.

Tân Tổng Bí thư nhấn mạnh, trong hoạt động nghị trường, các dân biểu thuyết phục nhau không phải từ vị trí công tác, chức vụ mà bằng tài năng, kinh nghiệm, lý lẽ.  Người được giới thiệu ứng cử phải hội đủ phẩm chất, năng lực trình độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ của người đại biểu nhân dân.

“Nói như vậy nhưng cũng không được quên yếu tố cơ cấu, để đảm  bảo tính đại đoàn kết toàn dân. Vì Quốc hội vừa là cơ quan quyền lực cao nhất, nhưng cũng là cơ quan đại diện cao nhất”, ông Trọng khẳng định.

Như vậy, các vòng hiệp thương phải được tổ chức chặt chẽ, dân chủ, tránh bệnh hình thức.

“Để cuộc bầu cử phải diễn ra dân chủ, đúng pháp luật. Tránh dư luận nhân dân cho rằng có thể đi bầu hộ, một người bầu cho cả gia đình, hoặc chuyện đi bầu chỉ là hình thức vì đã chọn sẵn từ trước”, Tổng Bí thư lưu  ý.

Theo dự kiến, Hội nghị hiệp thương lần thứ nhất sẽ diễn ra ngày 26/2. Hội nghị sẽ thỏa thuận về cơ cấu, thành phần và số lượng những người ứng cử. Hội nghị lần hai sẽ diễn ra sau đó một tháng.

Cũng trong chiều nay, nhiều vấn đề khác đưa ra tranh luận nhưng chưa ngã ngũ.

Chẳng hạn, liên quan đến quy trình, thủ tục cho người tự ứng cử, đại diện của TP.HCM nêu ý kiến, do địa bàn thành phố luôn có số người tự ứng cử cao nên nếu quy định chưa thực sự hợp lý sẽ rất khó cho người làm tổ chức. Chẳng hạn, người tự ứng cử nếu vắng mặt đột xuất (do bệnh nặng hoặc do đột xuất bị cử đi công tác) thì có quyền ủy nhiệm cho người khác thay mình đi dự hội nghị cử tri để trình bày chương trình hành động (với một số thủ tục ủy nhiệm bắt buộc).

Tuy nhiên, ông Nguyễn Văn Pha, đại diện MTTQ giải thích, quy định vậy thôi nhưng chẳng mấy khi áp dụng bởi nếu ứng viên đã bỏ công sức ra vận động ứng cử thì không dại gì lại ủy quyền cho người khác đi tiếp xúc cử tri hộ.

Cho rằng đây là một “ưu đãi” với người tự ứng cử, một đại biểu Hà Nội đề xuất, mọi ứng viên đáng lý đều phải được hưởng quyền lợi này. Không chỉ người tự ứng cử mà mọi ứng viên đều nên được phép ủy quyền cho người khác đến dự hội nghị cử tri (nếu bận).

Do các ý kiến quanh vấn đề này còn khác nhau, nên Phó Thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng “chốt” lại, sẽ tiếp tục nghiên cứu để báo cáo với Hội đồng bầu cử.

Như vậy, sau hội nghị toàn quốc hôm nay, tiến trình bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIII và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2011-2016 sẽ bắt đầu.

Cho đến nay, Hội đồng bầu cử đã thành lập ba tiểu ban: tiểu ban tuyên truyền, tiểu ban chỉ đạo giải quyết khiếu nại tố cáo, tiểu ban an ninh trật tự, an toàn xã hội.

Ngày 27/4, Hội đồng Bầu cử lập và công bố danh sách những người ứng cử theo từng đơn vị bầu cử trong cả nước theo danh sách chính thức do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Ủy ban Bầu cử gửi đến.

Ngày 12/5, Hội đồng Bầu cử và Ủy ban Bầu cử ngưng xem xét, giải quyết mọi khiếu nại, tố cáo, kiến nghị về người ứng cử và việc lập danh sách người ứng cử.

Cuộc bầu cử đại biểu QH và HĐND diễn ra cùng một ngày (22/5) sẽ có quy mô lớn nhất từ trước đến nay.

Lê Nhung

-------------------

Tham khảo:

Chỉ thị của Bộ Chính trị về lãnh đạo cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XIII và bầu cử Đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2011-2016

Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 50-CT/TW ngày 05/01/2011 về lãnh đạo cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XIII và bầu cử Đại biểu hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2011-2016. Sau đây là toàn văn Chỉ thị:

Cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XIII và bầu cử Đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2011-2016 sẽ được tiến hành vào cùng một ngày trong năm 2011.

Cuộc bầu cử diễn ra trong thời điểm Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng vừa kết thúc thắng lợi; toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta đang ra sức phấn đấu triển khai thực hiện các nhiệm vụ mà Cương lĩnh chính trị và Nghị quyết Đại hội XI đã đề ra. Công cuộc đổi mới toàn diện trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội đã và đang thu được những thành tựu quan trọng nhưng cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Bối cảnh quốc tế và khu vực có những thuận lợi và khó khăn đan xen; các thế lực thù địch chưa từ bỏ âm mưa chống phá chế độ, cản trở sự nghiệp đổi mới của nhân dân ta. Tình hình đó đòi hỏi toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta phải ra sức phấn đấu, đoàn kết thống nhất, chung sức đồng lòng, tận dụng mọi thời cơ, thuận lợi, vượt qua khó khăn, thách thức, đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững.

Cuộc bầu cử lần này là dịp để tiếp tục xây dựng, củng số và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Vì vậy, việc lựa chọn, bầu ra những người tiêu biểu về đức, tài, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân trong Quốc hội và hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ mới là một nhiệm vụ trọng tâm của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân trong năm 2011.

Để cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIII và bầu cử đại biểu hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2011-2016 đạt kết quả cao, Bộ Chính trị yêu cầu các cấp ủy, các tổ chức đảng lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt những yêu cầu, nhiệm vụ sau đây:

1. Có kế hoạch lãnh đạo, chỉ đạo cụ thể việc chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tổ chức thắng lợi cuộc bầu cử; bảo đảm cuộc bầu cử được tiến hành dân chủ, bình đẳng, đúng pháp luật, an toàn tiết kiệm và thực sự là ngày hội của toàn dân.

2. Lãnh đạo tốt công tác nhân sự, bảo đảm phát huy dân chủ và sự lãnh đạo tập trung, thống nhất của Đảng trong công tác cán bộ, gắn kết quả nhân sự của đại hội đảng các cấp với quy hoạch cán bộ với công tác chuẩn bị nhân sự để giới thiệu những người tiêu biểu, đủ tiêu chuẩn theo quy định của pháp luật về bầu cử đại biểu Quốc hội và hội đồng nhân dân. Người được giới thiệu vào danh sách ứng cử để bầu làm đại biểu Quốc hội và hội đồng nhân dân cần phải có năng lực và điều kiện thực hiện nhiệm vụ đại biểu Quốc hội và đại biểu hội đồng nhân dân, thường xuyên liên hệ chặt chẽ với nhân dân, lắng nghe và tôn trọng ý kiến của nhân dân, không tham nhũng và kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng, luôn bảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân, được nhân dân yêu mến, tín nhiệm.

3. Trên cơ sở bảo đảm tiêu chuẩn, coi trọng tiêu chuẩn về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, có quan điểm quần chúng, có đủ năng lực và điều kiện thực hiện nhiệm vụ đại biểu Quốc hội và đại biểu hội đồng nhân dân. Đồng thời có cơ cấu hợp lý về số đại biểu là người đang công tác ở cơ quan đảng, nhà nước, lực lượng vũ trang, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân bảo đảm số lượng đại biểu chuyên trách theo đúng quy định của pháp luật; có tỷ lệ hợp lý đại biểu của các dân tộc thiểu số, các tôn giáo, đại biểu nữ, đại biểu trẻ tuổi, đại biểu là các nhà khoa học, trí thức, văn nghệ sĩ, đại biểu xuất thân từ công nhân, nông dân, doanh nhân tiêu biểu thuộc các thành phần kinh tế. Việc lựa chọn, giới thiệu người ứng cử đại biểu Quốc hội, ứng cử đại biểu hội đồng nhân dân phải bảo đảm theo đúng quy trình đã được pháp luật quy định và hướng dẫn của các cơ quan Trung ương có thẩm quyền.

4. Lãnh đạo, chỉ đạo tốt việc tổ chức hiệp thương giới thiệu người ra ứng cử đại biểu Quốc hội và đại biểu hội đồng nhân dân các cấp. Phát huy quyền làm chủ của nhân dân trong việc lựa chọn, giới thiệu ngưới ứng cử đại biểu Quốc hội, ứng cử đại biểu hội đồng nhân dân các cấp; bảo đảm các điều kiện thuận lợi để mọi công dân thực hiện đầy đủ quyền ứng cử, bầu cử theo quy định của pháp luật.

5. Chỉ đạo tốt công tác tuyên truyền, phổ biến sâu rộng trong toàn Đảng, toàn dân và toàn quân về ý nghĩa và tầm quan trọng của cuộc bầu cử; các quy định của Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội, Luật Bầu cử đại biểu hội đồng nhân dân; về vị trí, vai trò của Quốc hội và hội đồng nhân dân trong bộ máy nhà nước; về vị trí, vai trò của người đại biểu nhân dân; về quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của công dân trong việc xây dựng bộ máy nhà nước trong sạch vững mạnh, có hiệu lực, hiệu quả. Động viên mọi cử tri tự giác, tích cực và chủ động tham gia bầu cử; mỗi cán bộ, đảng viên phải gương mẫu, đề cao trách nhiệm, tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực tham gia bầu cử.

6. Chỉ đạo việc xây dựng các phương án bảo đảm an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội; giải quyết kịp thời, đúng pháp luật các khiếu nại, tố cáo của công dân; ngăn chặn mọi hành vi lợi dụng dân chủ, vi phạm pháp luật về bầu cử. Kiên quyết đấu tranh chống mọi luận điệu xuyên tạc, những âm mưu, hành động phá hoại cuộc bầu cử, lợi dụng bầu cử để gây rối. Có các phương án chủ động đối phó với những tình huống thiên tai có thể xảy ra trong thời gian tiến hành bầu cử.

7. Các tỉnh ủy, thành ủy thành lập ban chỉ đạo để lãnh đạo toàn diện công tác bầu cử, chỉ đạo giải quyết kịp thời những vấn đề phát sinh trong quá trình chuẩn bị và tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội, bầu cử địa biểu hội đồng nhân dân các cấp ở các địa phương.

8. Đảng đoàn Quốc hội, Ban cán sự đảng Chính phủ, Đảng đoàn Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Hội đồng Bầu cử Trung ương, cấp ủy, tổ chức đảng các cấp có kế hoạch cụ thể để triển khai thực hiện Chỉ thị này, bảo đảm để cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và bầu cử đại biểu hội đồng nhân dân các cấp thành công tốt đẹp.

Ban Tổ chức Trung ương có trách nhiệm hướng dẫn thực hiện Chỉ thị này.

(Theo TTXVN)

-------------

Bài liên quan: