Thứ Tư, 25 tháng 6, 2014

Đại biểu Quốc Hội phải đưa ra được sáng kiến chính trị và cần có cơ chế đưa vào nghị sự sáng kiến ấy

Quốc Học (*)

BLA: Phát biểu bế mạc kỳ họp thứ 7, khóa XIII ngày 24-6-2014, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng có nêu: “Quốc hội kiên quyết phản đối hành động sai phạm của Trung Quốc và yêu cầu Trung Quốc rút giàn khoan Hải Dương 981 ra khỏi vùng đặc quyền kinh tế, thềm lục địa của Việt Nam”. Tuy nhiên, một Nghị Quyết theo đề nghị của đại biểu Trương Trọng Nghĩa là không có.

Việc đại biểu Quốc Hội (QH) Trương Trọng Nghĩa đã phải “xin lỗi QH”, cắt ngang nghị trình thảo luận về Luật căn cước để đề nghị QH “cần phải ra một nghị quyết, hoặc một tuyên bố chính thức về biển Đông” cuối tuần qua (6/2014) làm xôn xao dư luận. 

Một dân biểu bày tỏ ý chí chính trị của mình về chủ quyền quốc gia là điều rất rất bình thường, thậm chí hiển nhiên. Vậy sao lại đến nỗi trở thành hiện tượng, được báo chí cả nước đưa tin? 

Ảnh: Giàn khoan HD 981 chưa gây ra được "sóng gió" trong hội trường Quốc Hội

Là đại biểu của dân, không chỉ ông Nghĩa, mà tất cả các đại biểu QH cần có tiếng nói hợp lòng dân, bày tỏ ý muốn, nguyện vọng của dân. Vì đó là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhất của người dân biểu, được dân giao phó, thậm chí kỳ vọng.

Chắc chắn, trước hành vi xâm lấn lãnh thổ của Trung Quốc, mỗi người dân Việt Nam đều đau đáu nỗi lo âu về vận nước. Thế thì, chẳng lẽ hàng trăm đại biểu của nhân dân đang thực thi nhiệm vụ của mình lại không quan tâm?

Tại sao ông Nghĩa phải “xin lỗi QH”? Biết rằng nghị trình của QH là đã được sắp xếp theo kế hoạch, nhưng phải chăng là không thể thay đổi? Trước việc Trung Quốc bất ngờ đưa giàn khoan vào hơn một tháng qua, trùng với thời gian QH nhóm họp, thì việc thảo luận về một nghị quyết của QH là một đòi hỏi của lòng dân. Khi lãnh đạo Đảng, Nhà nước và đoàn thể quần chúng đều đã lên tiếng phản đối Trung Quốc, thì sự thiếu vắng một tiếng nói mạnh mẽ và có tính pháp lý của cơ quan quyền lực tối cao thực sự là một nỗi thất vọng của nhiều cử tri - theo lời đại biểu Trương Trọng Nghĩa.

Vai trò của đại biểu QH không chỉ là “bồ câu đưa thư”. Dù rằng làm được tròn nghĩa vụ “bồ câu” đưa được đầy đủ, trung thực nhiều ý kiến, kiến nghị, đơn thư và phản ánh đúng, đủ thực trạng đời sống của người dân cùng bao vấn đề khuất lấp ra nghị trường, ra ánh sáng cũng đã là quý. Nhưng đại biểu QH còn phải đưa ra được những sáng kiến chính trị, những chính sách có tầm phổ quát, tháo gỡ những ách tắc trong đời sống xã hội ở tầm vĩ mô.

Những ngày qua, QH có bàn về cải cách hoạt động, tăng tỷ lệ đại biểu chuyên trách. Để có một QH chuyên nghiệp, không chỉ là tổ chức lại phương pháp tranh luận ở hội trường như đại biểu Nguyễn Thị Quyết Tâm lên tiếng, mà cần phải có thiết chế để các sáng kiến chính trị của từng đại biểu được đi vào nghị sự một cách hợp qui. Thiết chế ấy cũng là cơ sở để Quốc hội đánh giá chính xác nguyện vọng của dân chúng, cân nhắc những quyết sách một cách khoa học và công khai - thông qua các tranh luận tại nghị trường.

Theo Hiến pháp, việc bỏ phiếu tín nhiệm đã được hiến định là khi 20% số đại biểu đồng lòng với việc bỏ phiếu tín nhiệm những người được QH và HĐND bầu hoặc phê chuẩn, thì QH sẽ thực hiện. Nhưng thiết chế ấy đã không đi được vào cuộc sống, bởi qui định để “nhận diện” thế nào là 20% đại biểu cùng ý chí tới nay không được ban hành. Điều này cũng tương tự như lời bà Quyết Tâm trả lời báo chí “tăng đại biểu chuyên trách là cần thiết. Nhưng trước hết cần giải quyết cơ chế để đại biểu chuyên trách có thể hoạt động chuyên nghiệp, rồi mới tính nên tăng bao nhiêu”.

Có như thế thì sẽ không còn những lời xin lỗi kiểu như của đại biểu Nghĩa tại nghị trường.

(*): Tác giả là một nhà báo đang sống và làm việc tại TP.HCM

-------------------------

Cập nhật ngày 25-6-2014:

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa (TP.HCM):

Phát biểu của Chủ tịch Quốc hội đáp ứng được mong đợi

Phát biểu bế mạc của Chủ tịch Quốc hội có phần đề cập đến tình hình biển Đông với dung lượng không ngắn, nội dung và ngôn phong mang tính chất của một lời tuyên bố, kêu gọi chính thức, nêu rõ lập trường, quan điểm của Việt Nam, hướng đến quốc dân đồng bào và cũng hướng đến các nghị sĩ, nghị viện quốc tế. Phần phát biểu này đã được truyền hình, phát thanh trực tiếp, và tôi nghĩ rằng sẽ được cử tri đón nhận với thái độ đồng cảm và hoan nghênh.


-----------------------

Bài liên quan: